Trịnh Công Sơn - Viên ngọc sáng của âm nhạc Việt

Trịnh Công Sơn chính là "Viên ngọc sáng" của âm nhạc Việt với kho tàng bài hát hay lay động động lòng người. Âm nhạc của ông có một chất riêng, là những áng thơ đẹp, là những nốt thanh âm chạm sâu vào trái tim người nghe. Trải qua bao thập niên, Trịnh Công Sơn và kho tàng Nhạc Trịnh vẫn nhận được sự mến bộ của hàng triệu con tim yêu nhạc.

TRỊNH CÔNG SƠN - NGƯỜI NHẠC SĨ TÀI DANH

Trịnh Công Sơn (1939-2001) được Wiki Pedia xem là "một trong những nhạc sĩ lớn nhất của Tân nhạc Việt Nam với nhiều tác phẩm nổi tiếng". Trong lòng người hâm mộ, cái tên của ông có sức lay động vô cùng lớn. 

Cuộc đời của Trịnh Công Sơn

Ông sinh ra tại làng Minh Hương, xã Vĩnh Trị, thuộc huyện Hương Trà - Thừa Thiên Huế. Từ nhỏ, Trịnh Công Sơn đã sớm tiếp xúc với Tây học, triết học hiện đại của trường Lycée Français và Providence Lycée Jean Jacques Rousseau. Có thể nói, xứ Huế mộng mơ và nền Tây học có ảnh hưởng lớn đối với nhân sinh quan và chất nghệ sĩ trong ông. Điều này đã tạo nền tảng đặc biệt để làm nên con người Trịnh Công Sơn và những sáng tác bất hủ sau này.

Năm 18 tuổi (1957), ông trải qua một trận ốm thập tử nhất sinh cùng gánh nặng nuôi đàn em thơ khi ba qua đời. Trong thời gian nằm bệnh viện, cùng với cây đàn, ông đọc nhiều sách triết học, văn học hơn và cũng tìm hiểu thêm về dân ca. "Khi rời khỏi giường bệnh, trong tôi đã có một niềm đam mê khác – âm nhạc. Nói như vậy hình như không chính xác, có thể những điều mơ ước, khát khao đó đã ẩn chứa từ trong phần sâu kín của tiềm thức bỗng được đánh thức, trỗi dậy" - Có thể nói, khoảng thời gian trải qua biến cố, đối diện với nỗi đau mất đi người thân đã đưa ông đến với âm nhạc, chính âm nhạc đã chữa lành phần nào đó những vết thương tinh thần trong ông.

Hình ảnh cố nhạc sĩ tài hoa Trịnh Công Sơn

Năm 1961, vì không muốn tham gia nghĩa vụ quân sự, ông đã theo học tiếp ngành Tâm lý giáo dục trẻ em tại trường Sư Phạm của Quy Nhơn và sau đó theo nghiệp gõ đầu trẻ tận Lâm Đồng. Tuy là người có tâm hồn lãng mạn, yêu thích thơ ca nhưng Trịnh Công Sơn lại có lòng yêu nước nồng nàn, là một tri thức tiến bộ thực thụ của thời đó. Ông đã tham gia tích cực trong phong trào giành lại hòa bình cho miền Nam Việt Nam, tham gia nhiều phong trào cứu quốc khác như Tự quyết với Ngô Kha, Trần Viết Ngạc, Lê Khắc Cầm, Chu Sơn và Thái Ngọc San.

Sự nghiệp của Trịnh Công Sơn

Cuộc đời, sự nghiệp của Trịnh Công Sơn gắn liền với những bóng hồng tài danh bậc nhất trong làng âm nhạc Việt. Người nhạc sĩ đa tài này đã để lại cho nền âm nhạc số lượng bài hát lớn, những thanh âm ngọt ngào nhưng cũng phải khiến người nghe trăn trở.

Ông rất yêu nước nhưng thuộc phái trung lập, hoàn toàn không ủng hộ chiến tranh. Những điều ông hướng đến chính là tinh thần mỹ học, yêu cái đẹp, yêu bản chất thực sự của mọi vật trong tự nhiên. Âm nhạc của ông thật sự rất kỳ lạ và có thể nói không phải ai cũng hiểu, cũng thẩm thấu được những giai điệu này. Ca từ bài hát của Trịnh Công Sơn vào thời điểm đó khiến người ta khó bình phẩm được đang thuộc phe nào. Chính vì vậy, có thời điểm những bài hát của ông bị cấm lưu hành, bị dọa sẽ đốt sạch và thậm chí còn đòi thanh trị ông.

Trịnh Công Sơn để lại hơn 600 bài hát

Hiện nay vẫn chưa có số liệu thống kê chính xác về con số bài hát mà ông đã sáng tác. Nhiều nguồn tài liệu cho rằng danh sách này khoảng hơn 600 bài, trong số này có 236 ca khúc được biết đến rộng rãi, được hát và được nghe nhiều nhất cho đến tận ngày nay. Nhạc của Trịnh Công Sơn chủ yếu tập trung vào 2 mảng chính là tình yêu và thân phận con người, trong đó tình yêu là mảng có ảnh hưởng lớn nhất trong sự nghiệp sáng tác của ông.

Âm nhạc của Trịnh Công Sơn

Nhạc tình của Trịnh rất ít những bài tươi vui, đa phần sẽ là sự đơn côi, buồn bã, những mơ hồ và hư vô của cái gọi là tình yêu. Những bái hát như Diễm xưa, Biển nhớ, Tình xa, Tình sấu, Hoa vàng mấy độ, Em còn nhớ hay em đã quên,... chính là minh chứng điển hình nhất cho nhận định này. Ở danh khúc này có một chất thơ lạ, là nét buồn nhưng với nhiều người nó không ủy mụy hay bi lụy. Ca từ của bài hát lại đậm chất thơ, được sử dụng rất nhiều biện pháp tu từ tiếng Việt như ẩn dụ, hoán dụ, nói quá, trừu tượng,... Thế nên, không phải ai cũng hiểu được Nhạc Trịnh.

Âm nhạc về thân phận con người của Trịnh Công Sơn có phần thiên hướng về cái chết, về thế giới bên kia, về nhân sinh buồn bã nhưng lãng mạn tựa tinh thần văn học Pháp thập niên 60. Và có nhiều bài hát thể hiện sâu sắc tinh thần thiền định như Giọt nước cành sen, Một cõi đi về,... Những bài hát này để lại trong lòng người nghe câu hỏi lớn, khiến họ phải băn khoăn về cõi nhân sinh, khiến mình phải nhìn lại và ngẫm nghĩ giữa bộn bề thường nhật.

Trịnh Công Sơn đã để lại những danh tác bất hủ

Bỏ qua các yếu tố liên quan đến chính trị, quả thật Trịnh Công Sơn đã để lại kho tàng Nhạc Trịnh thật vô giá. Những bài hát này đã làm nên tên tuổi cho các danh ca như Khánh Ly, Ánh Tuyết, Hồng Nhung, Quang Dũng,... Và ngày nay, rất nhiều ca sĩ trẻ cũng thử thách với dòng nhạc này. Tuy nhiên không phải ai hát Nhạc Trịnh cũng hay bởi sự cảm nhận, kết nối với dòng nhạc này vô cùng đặc biệt. Có thể nói, ngoài những thế hệ ca sĩ trước đây đến nay chúng ta vẫn chưa tìm thấy người trẻ hát Nhạc Trịnh thật sự truyền tải được linh hồn bài hát.

Nhạc Trịnh khó nghe, khó cảm nhưng một khi tìm thấy sự kết nối thì chúng ta khó lòng từ bỏ được. Những bài hát của ông được đông đảo người nghe trên cả thế giới đón nhận, từ người lớn tuổi đến lớp thanh niên. 

Trên đây là một vài dòng vài tiểu sử,  cuộc đời cũng như sự nghiệp sáng tác của Trịnh Công Sơn. Hy vọng bài viết đã mang đến nhiều thú vị cho bạn đọc.